Doanh nghiệp & Cuộc sống

“Bùng nổ” M&A đa ngành trong năm 2014

Thứ ba, 28/01/2014 17:33

Epress.vn - Theo dự báo của chuyên gia, với tình hình kinh tế vẫn còn tiếp tục khó khăn thì giải pháp M&A không chỉ là lối thoát cho ngành ngân hàng mà còn cả các doanh nghiệp (DN) chứng khoán, bán lẻ, sản xuất…

Cứu cánh cho ngành tài chính

Năm 2013 nhiều thương hiệu ngân hàng đã biến mất
Năm 2013 nhiều thương hiệu ngân hàng đã biến mất

Với tình hình hoạt động khó khăn trong năm vừa qua và dự báo sang năm 2014 vẫn sẽ tiếp tục tình trạng trên, nhiều ngân hàng nhỏ có thể khẳng định khả năng cạnh tranh gần như bằng 0. Chính vì thế, sáp nhập vẫn là giải pháp ưu tiên trong năm nay.

Nhìn lại chặng đường năm 2013, một số thương vụ sáp nhập tiêu biểu như Tổng công ty cổ phần Tài chính dầu khí Việt Nam (PVFC) và ngân hàng TMCP Phương Tây (Western Bank) hợp nhất với tên gọi ngân hàng TMCP Đại chúng Việt Nam (PVcomBank); Ngân hàng TMCP phát triển TP.HCM (HDBank) tiến hành sáp nhập với Ngân hàng TMCP Đại Á (DaiABank), giữ nguyên tên ngân hàng HDBank. Nhìn lại vụ sáp nhập đầu tiên vào năm 2011 là hợp nhất ba ngân hàng TMCP Sài Gòn (SCB), Việt Nam Tín Nghĩa (TinNghiaBank), Đệ Nhất (FicomBank) thành ngân hàng SCB.

Có thể nói, việc sáp nhập, hợp nhất ngân hàng là hướng đi đúng trong bối cảnh hiện nay, nó không chỉ làm tăng sức mạnh mà còn tăng khả năng cạnh tranh giữa các ngân hàng. Tuy nhiên, trước khi quyết định đến chọn giải pháp M&A, các ngân hàng cần nỗ lực làm “sạch” nợ xấu và củng cố lại nội lực của chính mình để có thể giữ giá trong các thương vụ sáp nhập.

Nghị định số 01/2014/NĐ-CP về việc nhà đầu tư nước ngoài mua cổ phần tại ngân hàng Việt Nam đã có hướng mở hơn, khi cho phép các ngân hàng cổ phần được bán tối đa 20% cổ phần mà không cần xin ý kiến của Chính phủ. Bên cạnh đó, tỷ lệ cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài tại một ngân hàng cổ phần trong nước có thể vượt quá tỷ lệ tối đa cho phép (30%), tạo thuận lợi cho các nhà đầu tư ngoại nâng tỷ lệ cổ phần sở hữu tại ngân hàng Việt Nam.

Không chỉ ở các ngân hàng, sang năm 2014 sẽ diễn ra vụ sáp nhập đầu tiên giữa 2 công ty chứng khoán (CTCK), hứa hẹn sẽ mở ra một hướng đi mới. Trên thực tế, thương vụ đầu tiên giữa công ty CP Chứng khoán Thăng Long (MBS) và công ty CP Chứng khoán VIT (VITSE) đang trong giai đoạn hoàn thành những bước cuối cùng.

Dự báo, năm 2014 sẽ là năm bùng nổ hợp nhất CTCK và nhiều cái tên sẽ bị xóa sổ thông qua M&A.

Đến các doanh nghiệp sản xuất, bán lẻ… lựa chọn?

Masan Consumer với chiến lược dồn dập mua lại 3 công ty tiêu dùng lớn của Việt Nam là Vinacafe, Proconco và Vĩnh Hảo
Masan Consumer mua lại 3 công ty tiêu dùng lớn của Việt Nam là Vinacafe, Proconco và Vĩnh Hảo

Cơn sốt M&A lan sang các ngành sản xuất kinh doanh kém hiệu quả. Nổi bật trên thị trường sản xuất hàng tiêu dùng là Masan Consumer với chiến lược dồn dập mua lại 3 công ty tiêu dùng lớn của Việt Nam là Vinacafe, Proconco và Vĩnh Hảo trong vòng 2 năm. Vào tháng 4.2013, DN này tiếp tục mua lại bia Phú Yên, công ty chuyên sản xuất bia cho Sabeco.

Lĩnh vực bất động sản trong năm qua có khá nhiều dự án có triển vọng đã lặng lẽ đổi chủ và một số dự án được chuyển giao do chủ đầu tư gặp khó khăn về điều kiện tài chín. Điển hình là thương vụ Tập đoàn VinGroup đã chuyển giao tòa nhà Vincom A-Center cho Tập đoàn Phát triển hạ tầng và bất động sản Việt Nam (VIPD) với giá 9.823 tỷ đồng (tương đương 470 triệu USD). Thương vụ này giúp VinGroup thu lợi nhuận khoảng 4.300 tỷ đồng (tương đương 205 triệu USD).

Thị trường bán lẻ, nhất là hình thức DN với chuỗi bán lẻ hiện đại đang chứng kiến sự cạnh tranh khốc liệt. Không chỉ giữa các nhà bán lẻ trong nước với nhau và cạnh tranh cả với DN nước ngoài. Cách đây vài năm, đề xuất “bắt tay nhau” giữa 4 “ông lớn” là Hapro, Satra, Phú Thái và Sài Gòn Co.op mang đến kỳ vọng lớn cho thị trường bán lẻ Việt Nam. Đây có thể được xem là phương pháp chủ lực thời điểm bấy giờ nhằm tạo thế cân bằng với các tên tuổi bán lẻ nước ngoài. Tuy nhiên, thực tế mối liên kết này vẫn chưa tìm được tiếng nói chung như kỳ vọng.

Các nhà bán lẻ trong nước theo nhận định của nhiều chuyên gia thì vẫn còn nhiều nhược điểm: giá cả thiếu cạnh tranh, chất lượng mua hàng thiếu ổn định và hệ thống phân phối chưa được rộng khắp về các vùng nông thôn. Trước thềm hội nhập kinh tế, các nhà bán lẻ nước ngoài “tấn công” vào Việt Nam thì các nhà bán lẻ trong nước phải cân nhắc trước hai giải pháp: bắt tay nhau theo kiểu mắc xích hay theo cách M&A để cho ra một hệ thống lớn.

Thực tế, M&A là một phương thức rất bình thường và cũng thông dụng trong những năm gần đây ở Việt Nam. Tuy nhiên, mỗi nhà bán lẻ nội địa phát triển theo một cái chuẩn khác nhau, rồi đến hệ thống quy trình thương hiệu cũng khác nhau thì việc tìm “tiếng nói chung” cũng là trở ngại để giúp các DN có thể vượt qua được những khó khăn này.

Trong một thương vụ M&A bên sát nhập hay là bên mua với bên bán đều phải có điểm chung. Trong trường hợp sát nhập thì hai bên phải tìm thấy điểm chung như phương hướng phát triển kinh doanh, chiến lược phát triển kinh doanh, thực trạng DN đi về hướng nào thì cần phải có sự hợp nhất.

Thực trạng cũng phản ảnh, cần có khung pháp lý chắc chắn về vấn đề M&A nhằm tránh tình trạng tự phát. Điều này sẽ không có lợi cho thị trường bán lẻ Việt Nam. Cụ thể, trong trường hợp M&A cần chú ý đến thực thi pháp luật cạnh tranh khi mà có các vụ sát nhập và mua bán, đó là vụ tập trung kinh tế theo luật cạnh tranh. Nếu mà có vấn đề gì ảnh hưởng đến môi trường cạnh tranh thì các DN phải chú ý.

Phan Long


 

Ý kiến bạn đọc


(Nội dung bình luận không quá 400 từ.)